رویکردهای نوین مدیریت رسانه به بازدهی اقتصادی می‌اندیشد

242

احسان پوری، استاد گروه مدیریت رسانه دانشگاه در گفتگو با خبرگزاری برنا به بررسی شرایط فعلی مدیریت سازمان های رسانه ای و فرصت ها و چالش هایی که رسانه ها امروز با آن روبرو هستند پرداخت.

 

این کارشناس رسانه معتقد است: سواد رسانه ای به همان اندازه که برای مخاطبان لازم است، برای مدیران و دست اندرکاران وتولیدکنندگان محتوا نیز ضروری است. او خیلی از معضلات امروز رسانه ها را متوجه عدم آگاهی و شناخت دقیق مدیران و دست اندرکاران رسانه ها از علم روز رسانه و استفاده از شیوه های سنتی مدیریتی دررسانه ها برمی شمارد.

 

استاد گروه مدیریت رسانه دانشگاه در خصوص تغییراتی که در سال های اخیر در حوزه رسانه و تکنولوژی رخ داده است؛گفت: تغییراتی که در این حوزه رخ داده است بسیار گسترده بوده. اما نکته ای که در این بین حائز اهمیت است نگاه مدیران رسانه ها به پدیده گسترش فضای رسانه و تکنولوژی است. مدیران رسانه ها با آشنایی و شناخت دقیق از این فضای نوین رسانه ای و استفاده بهینه از تکنولوژی می توانند در راستای پیشرفت و اعتبار بخشیدن به رسانه ها اثر گذارباشند.

 

وی افزود :این تغییرات ازسال ۱۹۹۰میلادی با رشد و توسعه تکنولوژی های نوین ارتباطات و اطلاعات در بستر وب شروع شد. اما جریان تعاملی و حرکت دوسویه اطلاعات با ظهور شبکه های اجتماعی مجازی و همگانی شدن آنها از سال ۲۰۰۶ به بعد، عصر جدیدی از تعاملات رسانه ای را رقم زد. تعدد شبکه ها و کانال های ارایه اطلاعات، تولید محتوای همگانی و دسترسی همه افراد به ابزارهای اطلاع رسانی ضرورت آشنایی مخاطبان با رسانه ها و شناخت فرایند اطلاع رسانی را بیش از گذشته نمایان ساخت.

 

رسانه و بهره وری اقتصادی

 

پوری در خصوص بهره وری اقتصادی از حضور پررنگ مخاطبان ایرانی در فضای مجازی گفت: « متاسفانه مدیریت سازمان های رسانه ای ما هنوز مدل سنتی است و روند مدیریت رسانه ای به سبک و سیاق قبل از ورود و گسترش فضای مجازی در جوامع است. صاحبان رسانه ها باید نگاه خود به مدیریت رسانه را تغییر دهند و مثل همه دنیا به رسانه به چشم یک صنعت نگاه شود. متاسفانه این دیدگاه هنوز در کشور ما جا نیافتاده است.

 

درحال حاضر بسیاری از رسانه های ما با مشکل مالی مواجه هستند. برنامه مدونی برای درآمد زایی و جذب درامد ندارند. با مدل های کسب و کار رسانه ها آشنایی ندارند و ازلحاظ مالی به خودکفایی نرسیده اند. چنانچه از حمایت های دولت بهره مند نگردند با مشکلات عدیده مواجه خواهند شد و حتی امکان تعطیلی آنان وجود دارد.»

 

استاد مدیریت رسانه دانشگاه، با بیان ویژگی های دیدگاه های جهانی نسبت به رسانه و تفاوت آن با روش های رایج رسانه داری در کشور ما گفت: « در دنیا به رسانه به چشم یک صنعت پول ساز نگاه می شود. صنعتی که علاوه بر انجام مسوولیتهای اجتماعی و سیاسی خود و تولید محتوا، بازدهی اقتصادی نیز دارد. این بازدهی اقتصادی باعث می شود فعالیت های اجتماعی و فرهنگی گسترش پیدا کنند. اما در کشور ما متاسفانه مدیرت رسانه ای به شکل سنتی است و افراد حاضر در این صحنه تنها در زمینه تولید محتوا و ارایه اطلاعات آشنایی و آگاهی نسبی دارند. امروزه تنها روزنامه نگاری و تولید محتوا نمی تواند عامل موفقیت یک سازمان رسانه ای باشد.

 

در عصر حاضر مدیریت رسانه ها ترکیبی از علوم مختلف مثل روانشناسی، جامعه شناسی، ارتباطات، شناخت بازار و فضای کسب و کار پیش روی رسانه و همچنین آشنا به فناوری اطلاعات و تکنولوژی های نوین ارتباطی را نیاز دارد. چنانچه این نگاه بر فضای رسانه ای ما حاکم باشد، آن موقع است که می توان از تاثیر فضای رسانه بر پیشرفت اقتصاد سخن گفت. در حال حاضر که بسیاری از رسانه ها با محدودیت هاو مشکلات عدیده مواجه هستند؛ با این شرایط نه تنها فضای رسانه ای پیشرفت نمی کند بلکه ما شاهد مشکلات و معضلات عمده مالی و غیرمالی در این فضا هستیم در صورتی که رسانه باید صنعتی باشد که بتواند علاوه بر تولید محتوا، کالای خود را به فروش برساند و در عرصه اقتصاد نیز نقش پررنگی ایفا کند.»

 

ظهور و بروز استارتاپ ها و آینده رسانه ها

 

این مدرس دانشگاه در خصوص ظهور و بروز استارتاپ ها در سطح جهانی و مقایسه آن در ایران گفت: « استارتاپ ها در ایران هنوز اول راه هستند و به اصطلاح زیست بوم استارتاپی ما هنوز در سطح گلخانه ای هست و نیاز به حمایت دارد تا بتواند اثر گذار باشد. اما این هم به تفکر سنتی مدیران این صنعت برمی گردد. حمایت از استارتاپ ها باید از حد کلام خارج شود و اقدامات عملی در این خصوص صورت گیرد. در حوزه کار رسانه ها مدیران و دست اندرکاران رسانه ها می توانند از استارتاپ ها در جهت حل مشکلات اقتصادی وهمچنین افزایش دامنه اثرگذاری و نفوذ خودشان استفاده کنند. البته ما هنوز در ابتدای این مسیر هستیم و تا رسیدن به حد مطلوب فاصله داریم.»

 

او به تشریح انواع محصولات رسانه ها علاوه بر تولید محتوا پرداخت و در این خصوص بیان داشت: « علاوه بر تولید محتوا، مخاطبان رسانه نیز به عنوان محصول ارزشمند و کم یاب رسانه ها مطرح می شود. به بیان دیگر رسانه ها مخاطبان خودرا به صاحبان آگهی و تبلیغات می فروشند. یعنی هرچه رسانه ای فراگیرتر و مخاطب بیشتر داشته باشد؛ برای صاحبان تبلیغات ارزش بیشتری دارد. یکی دیگر ازمحصولات جدیدی که اخیرا به رسانه ها اضافه شده است، کلان داده ها هستند. امروز مدیران رسانه ها باید بتوانند فرایند ایجاد ارزش افزوده از محتوای تولیدی را طراحی و اجرا کنند.

 

پوری در ادامه افزود: « این پیشرفت ها زمانی حادث می شود که نگاه ها به رسانه تغییر کند و به چشم یک تهدید به رسانه نگاه نشود بلکه مدیران این عرصه متوجه شوند که رسانه ها می توانند به قابلیت بسیار بالایی در توسعه گرایی داشته باشند و نه تنها تهدید نیستند بلکه سکوی پرتابی برای پیشرفت کشور هستند.»

 

او در خصوص نقش رسانه ها و تاثیر آن ها در پیشبرد اهداف اقتصادی گفت: « در حال حاضر کشور درگیرمسائل اقتصادی فراوانی است. در این بین استارتاپ ها و کسب و کارهای نوین نقش عمده ای درکارآفرینی دارند که نیاز چندانی هم به حمایت دولت ندارند. سیستم های استارتاپی برای کارآفرینی هستند و ظهور کرده اند تا ایده های نو به عرصه اشتغال پا بگذارند. »

 

این کارشناس حوزه رسانه و ارتباطات در خصوص نقش تکنولوژی های نوین ارتباطات در توسعه رسانه ها بیان داشت: « پیش از ظهورو توسعه فضای مجازی، نگاه انحصارگرایی برای رسانه ها و بازار مخاطبان رسانه حاکم بود.در گذشته رسانه ها به طور اختصاصی سعی در جذب آگهی و تبلیغات بودنداما امروز این رویکرد چندان موفق نیست. تئوری دومی که در جهان رسانه مطرح شد، « تئوری هم گرایی رسانه ها» است. این تئوری در پی استفاده از تکنولوژی برای افزایش سرعت و ثبات هر چه بیشتر رسانه ها است و به سمت هم گرایی رسانه ها در تولید و توزیع محتوا پیش رفت.»

 

او در ادامه گفت: « محصول رسانه، محصولی عمومی است. یعنی که با مصرف هر چه بیشتر نه تنها تمام نمی شود بلکه فراوان تر خواهد شد و مانند برخی کالاها با مصرف تمام نخواهد شد. یک محتوای رسانه ای را هر چقدرافراد بیشتری بخوانند، باز نه تنها از بین نمی رود بلکه بیشتر گسترش می یابد.از طرفی وقتی کالای رسانه تولید شد، تغییر شکل آن تقریبا هزینه کمی دارد. به عنوان مثال وقتی خبری تولید شد، می توان از آن درقالب های مختلف استفاده کرد و این هیچ هزینه ای ندارد. این ویژگی منحصر به فردی است که تنها در این نوع از اقتصاد می توان آن را یافت. اگر از این فضا به میزان مطلوب استفاده شود، باعث توسعه و پیشرفتزهر چه بیشتر کشور در زوایای مختلف خواهد شد.»

 

او در خصوص پیشرفت های استارتاپ ها در سال های اخیر چنین گفت: « قطع به یقین در سال های اخیر بخش خصوصی به علت نگاه های نو و خلاقانه ای که داشته، توانسته در عرصه استارتاپ ها خیلی قوی ظاهر شود و توانسته اند از این بستر درآمد زایی هم بکند اما با این وجود این فضا همچنان به حمایت های مجموعه های بزرگ فرهنگی و… نیازمند است تا بتواند از این حالت گلخانه ای دربیاید.

 

رسانه ها در دنیا و رسانه ها در ایران

 

احسان پوری در خصوص تفاوت عملکرد رسانه ها در ایران و خارج از کشورگفت:« بافت اجتماعی و عملکرد سیاسی هر کشوری با کشوری دیگر متفاوت است. لذا باید در انتخاب الگوهای مدیریت رسانه ای دقت شود چرا که به دلایلی نمی توان الگوهای بسیاری از کشورها را در ایران پیاده کرد. ما نیز باید مطابق با بافت فرهنگی و سیاست های کشور خودمان پیش برویم اما باید مدیران رسانه باید به این درک برسند که رسانه یک صنعت پول ساز است و ترکیب صحیح با فناوری اطلاعات می تواند کمک شایانی به اقتصاد کشور بکند.»

 

 

وی در خصوص مشکلات کشور ما در خصوص فضای رسانه و مطبوعات گفت:« متاسفانه در کشور ما به دلیل نگاهی که به صنعت مطبوعات و رسانه می شود، رشد مطبوعات به صورت موسمی است بدی نصورت که مثلا تنها در ایام برگزاری انتخابات ما شاهد یک موج رسانه ای هستیم و سپس پس از گذشت مدتی و برگزاری انتخابات، موج رسانه ای کمرنگ شده و افرادی هم که همراه این موج به فضای رسانه واردشده بودند، بلاتکلیف می مانند و بعضا ممکن است شغلشان را از دست بدهند.

 

از طرفی ورود به صنعت رسانه در کشور ما کاری پرریسک است چرا که گذشته از برخی موانع برای دریافت مجوز ما میبینیم که رسانه صنعت پرسودی هم تلقی نمی شود و اگر برخی حمایت های دولتی نباشد، رسانه ها با مشکل مواجه خواهند شد و هر لحظه امکان از بین رفتن رسانه وجود دارد. ولی در همه جای دنیا مدیریت رسانه به گونه ای است که به رسانه به چشم یک صنعت پولساز نگاه می شود و در واقع همینطور هم هست لذا در کشور ما هم نگاه ها باید به این سمت پیش برود تا بتوانیم رسانه ها را تبدیل به یک صنعت درآمد زا بکنیم.»

 

دنیا تحت تاثیر رسانه ها

 

پوری درباره تاثیر پذیری بسیاری از حرفه ها در آینده ای نزدیک از رسانه از جمله گردشگری گفت:« به طورقاطع می توان گفت در آینده ای نزدیک ما شاهد تاثیرپذیری کلان تمام ابعاد جوامع از رسانه خواهیم بود. رویکرد صحیح در مقابل رسانه مدیریت آن است. ما نیز باید همگام با رسانه ها پیش برویم و بدانیم که حالت تدافعی در برابر پیشرفت رسانه هیچ بازدهی نخواهد داشت. نگاه رسانه ای باید آینده نگر باشد و دراین خصوص تحقیق و مطالعه کافی صورت پذیرد.»

 

پوری در پایان خاطر نشان کرد:« متاسفانه در همه رسانه های جهان واحد تحقیق و توسعه وجود دارد، چیزی که در کشور ما وجود ندارد. باید به این مهم توجه بیشتری مبذول گردد و رویکرد رسانه ای هم به سمت توسعه گرایی و کسب سهم بیشتری از بازار حرکت کند. مدیران و دست اندرکاران رسانه در کشور ما باید تفکرسنتی مدیریت رسانه را تغییر دهند و به رسانه به عنوان یک صنعت دارای بازدهی اقتصادی توجه داشه باشند.

 

البته باید توجه داشت که صنعت رسانه ممکن است زود بازده نباشد و این هم به ماهییت کالای فاخر و خلاقانه ای که رسانه تولید می کند، برمی گردد. بدون تردید اگر تفکر خلاق و همگام با تغییرات روز در رسانه ها حاکم باشد، اگر مدیران رسانه ها هنر استفاده از فرصت های نوین کسب وکار بر بستر وب را بدانند و بتوانند در راستای ایجاد ارزش افزوده برای کالای تولیدی برنامه ریزی کنند، خیلی از مشکلات اقتصادی و مالی سازمان های رسانه ای برطرف خواهد شد.

این مطلب را به اشتراک بگذارید:

افزودن دیدگاه